right gif

YANGIN GÜVENLİĞİNDE YAPI-YANGIN İLİŞKİSİ

Yapı yangın ilişkisini yapıda yangın çıkış nedenleri, yapının yangına karşı hassasiyet faktörleri, yapıda yangın güvenliği, yangın yönetmelik ve standartları bağlamında inceleyerek eksikleri tamamlayıp uygulamaya geçirmek gerekiyor.

Yapının yangına karşı hassasiyet faktörleri yapıların yangına ne derece duyarlı olduklarının bilinmesi önemli bir husus olarak karşımıza çıkmaktadır. Yapıların yangına duyarlılığı konusunda yangın yükü ve özgül yangın yükü şeklinde iki kavram ile karşılaşmak mümkündür.

Döşemelerin, duvarların, bölmelerin ve tavanların kaplamalarını içeren ve bir hacimde yer tutmuş elemanların tümünün kalorifik enerjisini yangın yükü olarak tanımlamak mümkündür.

Yangın yükü, yangına karşı korunum işlemlerinde göz önünde bulundurulması gereken hususlardan biridir. Bir yapıdaki tüm yanabilen malzemenin yanma ısısının, yapının tüm alanına bölünmesi ile ortaya çıkan bir değerdir.

Bu kapsamda toplam ısı, yani yangın yükü ile yanıcı maddenin ağırlığı ile bağlantılıdır. Ayrıca yanma ne denli hızlı olursa, çıkan ısı da havanın sıcaklığını o denli artırmaktadır.

Özgül yangın yükü diğer bir deyişle yangın yükü yoğunluğu döşeme alanlarına bölünmüş yangın yüküdür. Değer olarak ifadesi ise yapıda bulunan tüm yanabilen malzemenin yanma ısısının, yapının tüm alanına ve eş değerde ahşap miktarına bölünmesi ile elde edilen değerdir.  Özgül yangın yükü veya yangın yükü değeri az olan bir yapı, yangın durumuna karşı az hassastır. Ayrıca meydana gelecek bir yangında hasar alt düzeyde oluşacaktır. Yapıda oluşabilecek bir yangının süresinin hesaplanmasında da yangın yükü değerleri önemli bir bilgi olarak yararlanılmaktadır.

Birim zamanda yanabilen bir maddenin kütle biriminin ürettiği ısı miktarı, yanma hızı olarak ifade edilebilir. Yanma hızını çeşitli faktörler etkileyebilir.  Bunlar; bir maddenin fiziki halinin etkisi, hava ile beslemenin etkisi, yerleştirmenin etkisi ve yangın yükü etkisidir.

Hava ile Beslemenin Etkisi; Yeterli miktarda havanın yangın yerinde bulunması sonucu yanıcı maddede yanma olayı gerçekleşebilir. Tüm maddenin yanması için gerekli hava miktarı farklıdır.

Yerleştirmenin Etkisi; Bütün yanıcı maddelerin yerleştirilmesi ve sıralanmasında yanıcı maddenin fiziki hali göz önünde bulundurulur. Daha yüksek istiflendiğinde yanma hızı benzer maddeler daha sınırlı alanda daha fazla olabilir.

Yangın Yükü Etkisi; Yangın yükü ile ortaya çıkan toplam ısı yayıcı maddenin ağırlığı bağlantılıdır. Bu doğrultuda yangın yükü ne denli fazla olursa yanma hızı ve yanmada meydana gelen sıcaklıkta o denli fazla olmaktadır.

Bir Maddenin Fiziki Halinin Etkisi: Kalorifik debinin yüksek olması için yanıcı madde küçük bölünmüştür demektir.